Žiwy rózarij

najzbóžniſcheje knježny Marije

we japoſchtołſtwje modlenja.

Pódla dawana jałmožna wopruje ſo hako pětrowy pjenježk.

#yſchinje pola L. A. Donnerhaka. 1866.

Žiwy rózarij

najzbóžniſcheje knježny Marije

we japoſchtołſtwje modlenja.

Załoženjo žiwoho rózarija je znate. Pjatnacz̓o zjenoſcźa a rozdz̓ěla ſo na
měſac do ſchtucžkow cyłoho pſaltera, kóždy ſpěwa měſac dołho ſwoju
ſchtucžku, a rozpomni pódla ſwoju rózarijowu pótajnoſcź za ſo ſamoho
(kaž wukładowanjo pótajnoſcz̓ow to dopowjeduje) a we naležnoſcźi ſwj.
katholſkeje cyrkwje, kaž ſo wotmyſły na liſcz̓ikach rózarijowych
pótajnoſcźow namakaja; na kóncu měſaca pak poda kóždy ſwoju pótajnoſcż
najbližſchomu bratrej abo ſotſe ze ſwojoho pjatnatka. Jedyn tych
pjatnacz̓och, kiž ſo prěni mjenuje, zapócžnje pſchi wuńdz̓enju měſaca
pokracžowanjo pótajnoſcźow, tak zo za 15 měſacow ſo pſchez cyły pſalter
pſcheṅdźe. Na tajke waſchnjo njemóže tale pobožnoſcź pola žanoho dołho
do zabycz̓a pſchiṅcź; a tajke měſacžne pſcheměnjenjo zdźerži kóždoho
ſkerje we nutrnoſcźi, a je tak wot załožerjow poſtajene, a na to wotpuſk
wudz̓ěleny. Ta próca pſchi měſacžnym pſchepodacźu pótajnoſcz̓ow njeſmě
žanomu cźežka bycz̓, tež ta ſo hodźi k Božej cžeſcżi dopelnicz̓, rady bjez
komdz̓enja a wotſtorkowanja.

W Budyſchinje pola L. A. Donnerhaka. 1866.

Wjeſołoſcżiwe pótajnoſcże.

1. Pȯtajnoſcż: Kotrohož ſy Knježna wot ſwjatoho Ducha podjała.

Wotmyſł: Za ſwjatoho Wótca a za cyłe duchownſtwo.

Patrónaj: Swjaty arejandżel Michał a ſwj. japoſchtoł Pětr.

„Pětr drje bu do jaſtwa zawrjeny, ale woſada ſo

„bjez pſcheſtacźa k Bohu za njoho modleſche.“ (Jap. ſtaw. 12, 5.)

Hłós toho Knjeza: Moje dźěcźo! jeli mje lubujeſch, dha budźeſch we tymle
měſacu z mojej wſchitkich lubowacej wutrobu a z njewoblakowanej wutrobu
mojeje drohotneje macźerje knježny Marije ſo zjenoſcźecź, zo by pſchez
ſwoje modlenjo a pſchez wſchitke twoje dobre ſkutki za mojoho zaſtupnika
na zemi, za biſkopow a za zhromadne duchownſtwo, teſame hnady nadobyło,
kiž jim trěbne ſu, zo bychu wyſoke powołanjo dopelnili. Woni ſu ſwětło
ſwěta a ſól zemje; wſchitke hnady, kiž ty pſchez twoje modlitwy za nich
dóſtanjeſch, pſchinjeſu ſtotere płody we tych duſchach, kotrež ſu jim
dowěrjene.

Wjeſołoſcżiwe pótajnoſcże.

2. Pȯtajnoſcż: Kotrohož ſy Knježna Hilžbjetu doma pytajcy znoſyła.

Wotmyſł: Za miſſionarow.

Patrónaj: Swj. arcjandźel Gabriel a ſwj. japoſchtoł Pawoł.

„Tohodla proſchcźe Knjeza žnjow, zo by dźěłacźerjow

„do ſwojich žnjow póſłał.“ (Matej. 9, 38.)

Hdy byſchcźe ze ſwojimaj wocžomaj widźecź móhli, kak jara wſchelakim
wobcźežnoſcźam a cźeŕpjenjam tamni wutrobni japoſchtołojo wobſtajnje
wuſtajeni ſu, kiž ſu wſchitko wopuſchcźili, zo móhli ſło wo Bože pohanam
a njewěriwym wozjewjecź, wy byſchcźe horili wot žadoſcźe, jim wolóženjo
podacź. Sami a wopuſchcźeni bjez cuzym a njeſmilnym ludom, pſchecy na
pucźowanju, bjez krywa, zakita a towarſtwa, wſchěm ſtracham, wſchitkim
ſtyſknoſcźam ſamoty wuſtajeni, podleža woni pod cźežu ſtajnoho dźěła, a
wołaja wótſe za pomoc. Njemóžeſch-li wot twojich nic nuznje trěbnych
wudawkow za tydźeṅ ſchtyri nowe pjenježki za nich na bok połožicź,
móžeſch z najmjeńſcha Boha pſchez najſwjecźiſchu wutrobu Jězuſa proſycź,
zo by jim pomoc póſłał.

Wjeſołoſcżiwe pótajnoſcże.

3. Pȯtajnoſcż: Kotrohož ſy Knježna (w Bethlehemje) porodźiła.

Wotmyſł: Za duſche ſprawnych.

Patrónaj: Swj. arcjandżel Gabriel a ſwj. japoſchtoł Handrij.

„Ja ſym pſchiſchoł na zemju woheń póſłacź, a ſchto

„chcył druhe, hacž zo by ſo paliło.“ (Luk. 12, 49.)

Hłós toho Knjeza: Moje dźěcźo! jeli mje lubujeſch, budźeſch we tymle
měſacu z mojej lubowacej wutrobu a z njewoblakowanej wutrobu mojeje
drohotneje macźerje ſo zjenoſcźecź: zo by tym ſprawnym ſobuſtawam mojeje
cyrkwje te hnady nadobyło, kiž jim trěbne ſu, we wobſtajnoſcźi wutracź a
pſchecy nutrniſcho ke mni ſo dźeržecź. Jena jenicžka duſcha, kiž je mi z
najhorliwiſchim woprowanjom podata, pſchinjeſe mi wjacy cžeſcźowanja,
dyžli dźeſacź ſtow druhich, kiž ſu po wſchědnym waſchnju žiwi. A hdy by
naſcha katholſka cyrkej bóle potrjebała, dyžli we nětcžiſchim cžaſu
liwkoty a zaſlepjenja, tajkich woprawdźe pobožnych kſcheſcźanow, kiž
runja palacym wohenjam wſchitko wokoło ſo rosſwětla a pſchez ſwój dobry
pſchikład druhich zahorja? Wěŕ mi, zo móže ſo woſobna hnada, kiž
ſwjatych cžini, jenož pſchez prawje nutrne modlitwy z njebjes wuproſycź.

Wjeſołoſcżiwe pótajnoſcże.

4. Pȯtajnoſcż: Kotrohož ſy Knježna we templu woprowała.

Wotmyſł: Za hrěſchnikow.

Patrónowje: Khȯr Seraſinow a ſwj. japoſchtoł Jakub ſtarſchi.

„Budź tebi wědomo, zo tón, kiž hrěſchnika wot błud-

„noho pucźa wotwjedz̓e, joho duſchu wot ſmjercźe

„wumoži a mnohoſcź (ſwojich) hrěchow pſchikryje.“

(Jak. 5, 20.)

Hłós toho Knjeza: Moje dźěcźo! jeli mje lubujeſch, budźeſch ſo we tymle
měſacu z mojej lubowacej wutrobu a z njewoblakowanej wutrobu mojeje
drohotneje macźerje zjenoſcźecź, zo by pſchez ſwoje pacźerje a zaſłužby
pſchewobrocźenjo za hrěſchnikow doſtał. — Mje zeznacź a mje njelubowacź;
moje cźeŕpjenjo a moju ſmjercź wěricź, a moju krej z nohomaj teptacź; mi
hinite ſtworjenjo do prědka cźahnycź; radſcho njebjeſa puſchcźicź a
ſatana a helu nadobycź, hako ſo njekhmanoho ſpokojenja złoho lóſchta
wotrjec; mojej ſprawnoſcźi khroble ſo ſpjecžicź; moju luboſcź hněwacź, a
z mojej miłoſcźu takrjec hrajkacź: ach kak zatraſchne ſkutki! A tola
cžinja tole we tymle wokomiknjenju tawzynty kſcheſcźanow! — Twoje nutrne
modlitwy a próſtwy móža wjacy dyžli jenoho pſchewobrocźicź. A ty njechał
to dopelnicź?

Wjeſołoſcżiwe pótajnoſcże.

5. Pótajnoſcż: Kotrohož ſy Knježna we templu zas namakała.

Wotmyſł: Za liwkich a ſłabych.

Patrónowje: Khór Cherubinow a ſwj. japoſchtoł Jan.

„Knježe, pſchińdz̓ ſem, prjedy hacž mój ſyn wumrje.“

(Jan. 4, 49.)

Jeli ty duſche pytaſch, zo by je pſchewobrocźił, namakaſch ſnadź we
twojej najbližſchej blizkoſcźi tajkich, kiž ſu twojoho ſobucžucźa runje
tak hódni, hako cźi błudnjewěriwi a njewěriwi. To ſu tamni liwcy a
njedźakni kſcheſcźenjo, kiž na Boha mało kedźbuja, kotryž jich z
njepſcheměrnymi dobrotami wobdarja. Kak ſurowe zamołwjenjo změja woni
něhdy pſched Bohom za tak wjele rozſwětlenjow a hnadow, dóſtatych
rozwucženjow a wužiwanja ſwjatych ſakramentow, za tak wjele dobrych
pſchikładow; a wſchitko trjebaja woni z małym abo jara ſnadnym wužitkom!
— Wobžaruj jich njezbožo a to cźim bóle, cžim mjenje woni ſami je
wobžaruja. Modli ſo, zo Bóh jich ze ſwojoho horta njewuplunje, kaž to
cžinicź hrozy.

Boloſcżiwe pótajnoſcže.

1. Pótajnoſcż: Kotryž je za nas krej ſo pocźił.

Wotmyſł: Za njewěriwych.

Patrónowje: Khór Sylnoſcźow, a ſwj. japoſchtoł Domaſch.

„Tón ſlepy pak prajeſche: Knježe, zo bych widz̓ecz̓

„mohł.“ (Luk. 18, 41.)

Bjez wſchitkimi njezbožownymi, kiž ſwětło wěry paruja, ſu bjez dwěla cźi
najbóle k wobžarowanju, kotſiž woſrjedź ſwětła kſcheſcźanſtwa we cźmě
žiwi zwoſtawaja. O kak wjele tajkich dobrowólnje ſlepych widźiſch ſnadź
wokoło ſo! Njerodne wocźehnjenjo, zawjedźenjo złoho towarſtwa a
bjezbóžne knihi a piſma ſu jim z wěru wſchón tróſcht tohole žiwjenja, a
wſchu nadźiju na wěcžnoſcź wotewzali. Jeli jich lubujeſch, dha proſch
Boha za nich! Njezbywaj mucžny, proſch wobſtajnje. Wobſtajne wutracźo a
dodźerženjo budźe krónowane. By dha wumoženjo jeneje duſche pſchez měru
droho dobycź mohł? —

Boloſcżiwe pótajnoſcże.

2. Pótajnoſcż: Kotryž je za nas ſchwikany.

Wotmyſł: Za proteſtantow (lutherſkich atd.)

Patrónowje: Khór Mócnoſcźow, a ſ. Jakub młódſchi.

„Hdyž ty zapocža proſycź, wuńdźe te Słowo a ja

„ſym pſchiſchoł, tebi to pſchipowjedźecź; pſchetož ty

„ſy muž žadanja.“ (Daniel 9, 23.)

Hłós toho Knjeza: Moje dźěcźo! njecžujeſch ty ſobuželnoſcź z wjacy hacž
80 milijonami duſchow, kotrež błudnoſcź wot praweje wěry wotdźeržuje, a
wot kotrychž by zawěſcźe mnohoſcź wěriła, kaž pſchez moju cyrkej wěricź
porucžił ſym, hdy bychu rozwucženi byli, kaž ty ſy. Pſchez twoje
modlitwy móžeſch ty tón dźeṅ bližſchi ſcžinicź, zo ſo ludy, kiž něhdy
katholſke běchu, zaſy do klina mojeje cyrkwje wrócźa. O njewotcźehṅ
mojej wutrobje tónle ſłódki tróſcht. Budź kaž Daniel muž modlenja, a
dóſtanjeſch kaž wón, zo dny twojeje zrudoby ſo pſchikrótſcha!

Boloſcżiwe pótajnoſcże,

3. Pótajnoſcż: Kotryž je za nas z cźernjemi krónowany.

Wotmyſł: Za ſchismatikow (wotſchcźěpjenych wot cyrkwje).

Patrónowje: Khór Wjeṙchowſtwow a ſwj. japoſchtoł Filip.

„Zo bychu wſchitcy zjenoho byli, kaž ty, Wótcže,

„we mni ſy, a ja we lebi ſym, zo bychu tež woni

„we nami zjenoho byli.“ (Jan. 17, 21.)

Hłós toho Knjeza: Moje dźěcźo! po minjenju wjele lětſtotkow ſu narańſche
kraje, kiž něhdy kolebka cyrkwje běchu, pſchez wobžarowanja hódne
rozſchcźěpjenjo wot mojoho pȯtajnoho cźěła, ſwj. katholſkeje cyrkwje
dźělene. Jeli mje lubujeſch, dha budźeſch ſo z mojej wſchitkich
lubowacej wutrobu a z njewoblakowanej wutrobu mojeje macźerje
zjenoſcźecź k dóſtacźu: zo bychu Grichiſka a Ruſowſka a druhe
ſchismatiſke kraje zaſy z Romom hako z tej ſrjedźiznu naſchoho
najwyſchoho paſtyrja ſo zjenoſcźiłej. O wěŕ jeno, zo kóžda twoja próſtwa
žohnowanjo na tamne kraje pſchinjeſe, kiž prjedy něhdy we tym Knjezu tak
płódne běchu a nětko tak njepłódne ſu.

Boloſcżiwe pótajnoſcże.

4. Pȯtajnoſcż: Kotryž je za nas tón kſchiž njeſł.

Wotmyſł: Za Chineſiſku a Japanſkn.

Patrónowje: Khór Knjejſtwow a ſwj. japoſchtoł Bartroń.

A Jězus prajeſche: „Mi chce ſo picź.“ (Jan 19, 28.)

Hłós toho Knjeza: Moje dźěcźo! ſpokoj tu lacžnoſcź, kotruž cźeŕpju za
pſchewobrocźenjom tak wulkich ludow Chineſiſkeje a Japanſkeje,
Kochinchiny, Thibeta a Tatarſkeje, hdźež je wjacy hacž 300 milijonow
duſchow, potajkim tſecźina wobydlerjow cyłeje zemje. Cźile ſu tam žiwi
we cźmě ſurowoho pohanſtwa, hako njewólnikowje najžadławiſchich
njekhmanſtwow. Ja ſym tež za tele duſche moju krej rozlał a žadam tak
jara jich wumoženjo. Tež jim móža moje zaſłužby ſo pſchiſpěcź, pak
pſchez zmužite prědowanjo, pak pſchez horjace modlitwy. Jeli njemóžeſch
bycź japoſchtoł we ſłowach, móžeſch tola, njezabudź to, bycź japoſchtoł
we modlenju. O budź to, a twoje myto cźi njewuſtanje.

Boloſcżiwe pótajnoſcże.

5. Pótajnoſcż: Kotryž je za nas kſchižowany.

Wotmyſł: Za pohanow we Indiſkej.

Patrónowje: Khór Trónow a ſwj. japoſchtoł Matej.

„Tohodla napominam was pſchede wſchitkim, zo pró-

„ſtwy, modlitwy, dz̓akprajenja ſo ſtanu za wſchitkich

„cžłowjekow; pſchetož to je dobre a ſpodobne pſched

„Bohom, naſchim Zbóžnikom, kotrohož wola je, zo

„bychu wſchitcy cžłowjekojo k zbóžnoſcz̓i pſchiſchli.“

(1. Tim. 2, 1 atd.)

Hłós toho Knjeza: Hlej tam, moje dźěcźo, na tamón do morja ſtorkacy
kruch kraja, kiž jendźelſkomu knježeŕſtwu pſchiſłuſcha a Indiſka połkupa
rěka. Wona je hižo wot potu a krewje tak wjele japoſchtołow macžana; a
tola je tam hiſchcźe wjele wjacy hacž 100 milijonow pohanow,
potłócženych wot helſkich duchow; kak wjele wot tychle njezbožownych
cžłowjekow žałoſcźa pod cźežu ſwojich rjecźazow? Pomhaj jim pſchez
modlitwy. Měj jeno k tomu wutrobnu wolu, a wjele wot nich budźe wot
ſwojich rjecźazow wumoženych. O kak zbožowny by ty był, hdy by ty jeno
jenicžku duſchu wot tych najſurowiſchich cžwilow wumožił a jej paradiz
wotanknył.

Hordoſcżiwe pótajnoſcże.

1. Pȯtajnoſcż: Kotryž je wot ſmjercźe horje ſtanył.

Wotmyſł: Za Zidow a Turkow.

Patrónowje: Khór Arcjandz̓elow a ſwj. japoſchtoł Syman.

„Bratſja! mojeje wutroby žadanjo a zdychowanjo k

„Bohu ſtanje ſo za nich, zo bychu woni k zbóžnoſcźi

„pſchiſchli.“ (Romſk. 10, 1.)

Hłós toho Knjeza: Moje dźěcźo, tón cžas ſo pſchibližuje, hdźež
pſcheſtanje te poklecźo, kotrež tón Boha mordowacy lud na ſo a na ſwoje
dźěcźi žadaſche, a hdźež ſo dopelni ta próſtwa, kotruž ſym na kſchižu za
nich wuprajił. Zjenoſcź ſo zo mnu k wujednanju ſprawnoſcźe Božeje. —
Proſch tež za te mohamedanſke ludy, kotrymž hacž do nětka ſwjate ſcźenjo
ſo prědowacź njehodźeſche; ale te prědkſtejace rozpadnjenjo turkowſkoho
kraleſtwa budźe ſnadź ſkoro móžne cžinicź, jim tu wěrnoſcź wotewrjecź.
Je drje dźiw miłoſcźe trěbny, jich z hłubiny ſkaženoſcźe wutorhnycź, do
kotrejež ſu dopanyli; ale nutrne pacźerje móža k tak wulkim dźiwam
pomhacź.

Hordoſcżiwe pótajnoſcże.

2. Pȯtajnoſcż: Kotryž je do njebjes ſpěł.

Wotmyſł: Za cžornochow abo mórow.

Patrónowje: Khór Jandźelow a ſwjaty japoſchtoł Tadej.

„Zaſy praju wam: hdyž dwaj wot was na zemi

„zjenoho budźetaj we kajkejžkuli wěcy, za kotruž

„proſycź zechcetaj, dha ſo to jimaj ſtanje wot mo-

„joho wótca, kiž je w njebjeſach.“ (Matej 18, 19.)

Hłós toho Knjeza: Hlej tam, moje dźěcźo, do Afriki a ſtaj ſebi pſched
wocži te wot ſłónca zeſmudźene puſcźiny, kiž za ſwojich njezbožownych
wobydlerjow jeno nuzu a dźiwiznu podawaja. Tam je wjacy hacž 40
milijonow cžornych mórow, parowacych ſwoju cžłowjecžu doſtojnoſcź. A
hižo je 18 ſtow lět, zo ſym za tych cžornych runje tak, kaž za běłych
wumrjeł, za toho z poklecźom wobcźežnoho ſyna Khama runje tak, kaž za
potomnikow Sema a Japheta. Ja proſchu wobſtajnje za nich we tabernaklach
domow Božich. Ach kak mało cžłowjekow ſtara ſo zo mnu za jich
wozboženjo. Njemóžu dha tebje zhnucź k dźělbranju na jich wozboženju?

Hordoſcżiwe pótajnoſcże.

3. Pótajnoſcż: Kotryž je ſwjatoho Ducha póſłał.

Wotmyſł: Za dźiwich we Americy a w Auſtraliji.

Patrónowje: Swjecźi Jandz̓elojo pěſtonowje a ſwj. japoſchtoł Mathias.

„Pozběhṅcźe ſwojej wocži, a wobhladujcźe te pola,

„pſchetož ſu hižo zrałe k žnjam.“ (Jan 4, 35.)

Hłós toho Knjeza: Moje dźěcźo! ty ſy zawěſcźe zhnute pſchez powjeſcźe, z
kak wěriwej a zwólniwej wutrobu wbohe dźiwje ludy ſłowo Bože powitaju.
Ale ach, kak wjele wot nich pſchińdu do zawjedźenja, kiž jim
błudnjewěriwi wot wſchěch ſtronow pſchihotuju. Kak wjele wot nich cžaka
podarmo na někoho, kiž by jim z teje hubjeneje pſchiwěry ſo wutorhnycź
pomhał. Jeli prawje nutrnje za nich proſyſch we zjenoſcźenju z mojej
lubowacej wutrobu a z tej njewoblakowanej wutrobu mojeje macźerje, potom
jeno měj wěru, zo mój njebjeſki Wótc twoje modlitwy wuſłyſchi.

Hordoſcżiwe pótajnoſcże.

4. Pȯtajnoſcż: Kotryž je cźe donjebjes horje wzał.

Wotmyſł: Za mrějacych.

Patrónaj: Swjaty Józef a ſwj. Barnabas.

„Proſchcz̓e jedyn za druhoho, ... pſchetož wjele za-

„moži wobſtajna próſtwa ſprawnoho.“ (Jak. 5, 10.)

Hłós toho Knjeza: Jeli ſy hdy pſchi wopomnjecźu ſmjertnoho bědźenja
mojeje wutroby zhnuty był, dha proſch za mojich bratrow, kiž nětko we
mrěcźu leža. Runje tu khwilu, hako ty tole cžitaſch, wopuſchcźi jena
duſcha tónle ſwět, a prjedy hacž je 24 hodźinow nimo, je jich 80,000 do
wěcžnoſcźe pſcheſchło. Kak wjele wot nich ſnadź je we ſmjertnym hrěſche!
Jena dobra ſpowjedź, jedyn pocžink doſpołneje želnoſcźe by doſahał k
jich wumoženju. Twoje próſtwy móža woboje jim dóſtacź. Tón cžas khwata
ſpěſchnje! Jutſe mohło hižo pſchepozdźe bycź.

Hordoſcżiwe pótajnoſcże.

5. Pótajnoſcż: Kotryž je cźe w njebjeſach krónował.

Wotmyſł: Za khude duſche w cžiſcźu.

Patrónowje: Jandźeljo pěſtonowje a ſwj. Thereſia.

„Swjata a ſpomožna myſl je, za wotemrjetych ſo

„modlicź, zo bychu wot ſwojich hrěchow wumoženi

„byli.“ (♣II.♠ Machab. 12, 46.)

Hłós toho Knjeza: Słyſch, moje dźěcźo, žałoſcźenjo tamneje mnohoſcźe
duſchow, kotrež ſu mojej wutrobje tak drohe a kotrež ſprawnoſcź mojoho
Wótca we płomjenjach cžiſcźa zadźeržuje, zo bychu tam poſlenje ſlědy
jich hrěchow wucžiſcźene byłe. Kak budźa ſo tebi dźakowacź, hdyž ty jich
wumoženjo byrnje jenož wo wokomiknjenjo poſpěſchiſch, a kak rady budźa
za tebje potom w njebjeſach proſycź!
